Tango kent zo zijn verschillende gradaties en een ervan, de tango canción, staat te boek als de ware ziel van de Argentijnse tango. De expressieve stem van Sandra Luna is bij uitstek zeer geschikt om dit genre muziek te vertolken, zoals op het album 'Tango Varón' waarneembaar is. Daarop komen fraaie klassieke stukken voor als 'Che Bandoneón' en 'Lejana Tierra Mía' maar tevens een aantal modernere werken. Sandra Luna is een tanguera pur sang en beschikt over een stemgeluid dat emotionaliteit en passie herbergt. Zoals in het prachtige 'Carritos Cartoneros' dat handelt over de crisis in Argentinië anno de 21e eeuw. Dat de cd 'Tango Varón' is genomineerd voor de Grammy Award in de categorie Best Traditional World Music Album is dan ook niet zo heel verrassend. (World Connection 43042)
Hans ten Kortnaar,
www.lifestyle5.nl
Mostrando entradas con la etiqueta Tango Varón. Mostrar todas las entradas
Mostrando entradas con la etiqueta Tango Varón. Mostrar todas las entradas
martes, 17 de agosto de 2010
In Your Ear
Sandra Luna, one of the great tango singers of her generation, is interviewed by Art Sato. Taped in Buenos Aires in July 2005, the interview covers the whole range of her remarkable career which started in the 1970s at age seven. Also featured will be selections from her Grammy-nominated recording, Tango Varón, and her first recording, Tangos del Alma, which is unavailable in the U.S.
Sandra Luna, una de las grandes cantantes de tango de su generación. Se presentara una entrevista con el reportero y locutor Art Sato. La entrevista se llevo acabo en buenos aires en julio de 2005. Se tocará temas de su desarrollo profesional desde la edad de siete. Se presentaran selecciónes de su CD Tango Varón, lo cual fue nominado para un Grammy, se tocaran canciones de su primer CD Tangos del Alma, lo cual todavía no se consigue en los E.U.
Sandra Luna, una de las grandes cantantes de tango de su generación. Se presentara una entrevista con el reportero y locutor Art Sato. La entrevista se llevo acabo en buenos aires en julio de 2005. Se tocará temas de su desarrollo profesional desde la edad de siete. Se presentaran selecciónes de su CD Tango Varón, lo cual fue nominado para un Grammy, se tocaran canciones de su primer CD Tangos del Alma, lo cual todavía no se consigue en los E.U.
lunes, 12 de mayo de 2008
Sandra Luna – Tango weiblich - unvergänglich
Sandra Luna – Tango weiblich - unvergänglich
Gut 15-20 Jahre nach dem Geburtstag der Piaf erlebt der Tango seine ersten Erfolge und die ca. 50 Jahre danach geboren Sandra Luna zeigt mit großem Einsatz 67 Jahre nach dem Tod von Carlos Gardel, wie der Tango heute klingt. Dabei gelingt es ihr, die Tradition nicht zu vergessen und Modernes einzuordnen, ohne das Genre nun völlig neu zu erfinden. Ihre bemerkenswerte Stimme –man hat sie schon mit der Piaf verglichen- ist voller Ausdruck und emotionsgeladen fähig, mit winzigen Feinheiten grandiose Stimmungsschwankungen auszudrücken. Eine interessante weibliche Sicht der zutiefst männlichen Musik: "Tango Varón“, World Connection WC 43053.
eTurbonews, Germany
Gut 15-20 Jahre nach dem Geburtstag der Piaf erlebt der Tango seine ersten Erfolge und die ca. 50 Jahre danach geboren Sandra Luna zeigt mit großem Einsatz 67 Jahre nach dem Tod von Carlos Gardel, wie der Tango heute klingt. Dabei gelingt es ihr, die Tradition nicht zu vergessen und Modernes einzuordnen, ohne das Genre nun völlig neu zu erfinden. Ihre bemerkenswerte Stimme –man hat sie schon mit der Piaf verglichen- ist voller Ausdruck und emotionsgeladen fähig, mit winzigen Feinheiten grandiose Stimmungsschwankungen auszudrücken. Eine interessante weibliche Sicht der zutiefst männlichen Musik: "Tango Varón“, World Connection WC 43053.
eTurbonews, Germany
viernes, 12 de agosto de 2005
MUSICA: ENTREVISTA CON SANDRA LUNA
Clarín
De la TV al Grammy
--------------------------------------------------------------------------------
De la TV al Grammy
--------------------------------------------------------------------------------
Sandra Luna, la cantante que el domingo puede ganar por su disco Tango varón un Grammy como Mejor álbum de Música Tradicional del Mundo, tiene en su historia la mezcla de niña prodigio, sets televisivos y acompañamientos de músicos como Atilio Stampone, Julio Pane y José Colángelo.Empezó a los siete años cuando durante una cena junto a sus padres en La Peña del Transportista la escuchó Carlos Paiva. El compositor de la música de Rolando Rivas, Taxista inmediatamente la llevó por clubes y cantinas donde compartió escenario con Alberto Castillo y Carlos Dragone. Cuatro años más tarde comenzaría su periplo por la televisión. "Empecé los domingos en Tangos y goles cuando tenía once años. Después seguí en La Casa Gardel junto al Sexteto Mayor o en Caño 14. Era una especie de niña prodigio que de golpe se presentaba en Grandes Valores del Tango con Mariano Mores. Fue raro porque en mi familia no hay una tradición tanguera. Pero yo no vivía, a esa edad, como un juego el tango sino como frases que me acompañaron en toda la vida y en esa línea las mujeres claves fueron Nelly Omar y Virginia Luque."
Hizo su primera gira por Japón en el 85 junto a José Colángelo. "En esos años tuve propuestas de grabar pero en el contrato la discográfica pedía que no me casara hasta los 21. Y a esa edad tuve mi primera hija", explica Luna. El año pasado sacó Tango Varón, su segundo disco. "Los temas fueron grabados en una toma. Ahí están Discépolo, Troilo, Manzi pero también los cartoneros y otras figuras de esta época".
¿Cómo ves tu propuesta en el circuito de Buenos Aires?
No creo que haya un circuito, acá está mal tratado el tango. Si tengo que elegir creo que mi propuesta está cercana a la de músicos como Julio Pane, que es mi compadre, de Guillermo Fernández o de Sonia Possetti, a quiénes admiro mucho.
PRECOZ. SANDRA LUNA EMPEZO A LOS 7.
SU SEGUNDO ALBUM, "TANGO VARON", ESTA NOMINADO.
martes, 2 de agosto de 2005
Premio Konex 2005: Cantante Femenina de Tango
Sandra Luna
Premio Konex 2005: Cantante Femenina de Tango
Realizó cursos en Europa capacitándose en técnicas de diferentes ramas de la música popular. A lo largo de su carrera, ha sido cantante invitada de personalidades como Mariano Mores, Raúl Lavié y Atilio Stampone, entre otros. En 1998 realizó una gira por cincuenta ciudades de Japón. Fue ganadora del "Festival de la Canción" organizado por SADAIC en 1999. Recibió una Mención Especial como Mejor Intérprete de parte de la Asociación Argentina de Intérpretes. En 2000 fue designada "Visitante distinguida del Condado de Dade de Miami-USA". En 2001 grabó "Tangos del alma". Asimismo, actuó como cantante invitada de la Orquesta Nacional de Tango "Juan de Dios Filiberto" y del Sexteto Mayor. En 2005 fue nominada al Gardel por "Mejor Álbum de Tango Femenino". Fue convocada por la galería RG en el arte quien le otorga "El Anillo del Arte". Es la única cantante argentina en la historia nominada para los Grammy Internacionales 2005 por "Tango Varón". Apareció en un especial de TV Nacional e Internacional A&E USA junto a Caetano Velloso y Arturo Sandoval. Habitualmente realiza giras por Estados Unidos, Canadá y Europa.
Premio Konex 2005: Cantante Femenina de Tango
Realizó cursos en Europa capacitándose en técnicas de diferentes ramas de la música popular. A lo largo de su carrera, ha sido cantante invitada de personalidades como Mariano Mores, Raúl Lavié y Atilio Stampone, entre otros. En 1998 realizó una gira por cincuenta ciudades de Japón. Fue ganadora del "Festival de la Canción" organizado por SADAIC en 1999. Recibió una Mención Especial como Mejor Intérprete de parte de la Asociación Argentina de Intérpretes. En 2000 fue designada "Visitante distinguida del Condado de Dade de Miami-USA". En 2001 grabó "Tangos del alma". Asimismo, actuó como cantante invitada de la Orquesta Nacional de Tango "Juan de Dios Filiberto" y del Sexteto Mayor. En 2005 fue nominada al Gardel por "Mejor Álbum de Tango Femenino". Fue convocada por la galería RG en el arte quien le otorga "El Anillo del Arte". Es la única cantante argentina en la historia nominada para los Grammy Internacionales 2005 por "Tango Varón". Apareció en un especial de TV Nacional e Internacional A&E USA junto a Caetano Velloso y Arturo Sandoval. Habitualmente realiza giras por Estados Unidos, Canadá y Europa.
lunes, 20 de junio de 2005
sábado, 9 de octubre de 2004
Sandra Luna: Sentiment als brandstof
Sandra Luna geldt als grootste tanguera van haar generatie. Tot voor kort was zij het best bewaarde geheim van Argentinië. Maar met haar late internationale debuut Tango Varón, stort ze haar gevoel uit over de rest van de wereld.
Het is een allerminst charmant gebaar. Maar wel gemeend. Sandra Luna (1966) schudt haar rood geverfde lokken over haar schouders en tikt met haar rechterknokkels boven haar zwart omlijnde ogen en fijn geëpileerde wenkbrauwen. "Een houten kop’’, constateert ze. En haar volle lippen krommen zich tot een innemende glimlach met een rij parelwitte tanden.
Die houten kop kwam haar goed van pas toen ze jong was. Haar ouders hadden zich als Spaanse immigranten gevestigd in de rauwe slagerswijk Mataderos van Buenos Aires. En daar hield je je als kind alleen overeind met een stevige dosis stug doorzettingsvermogen en een bijpassend incasseringsvermogen. Die kwaliteiten zette ze ook in toen ze op zesjarige leeftijd de tango ontdekte. Thuis werd vooral naar flamenco geluisterd, maar de jonge Luna pakte als vanzelf de flarden tango op die de woning binnenwaaiden uit radio’s en buurtcafé’s. Haar ouders vonden tango maar iets van de straat. Ze tolereerden het geneurie van hun oogappel als de gril van een kind. Maar toen het meisje al op de lagere school in haar hoofd had gezet dat ze tanguera wilde worden, schrokken ze wel even. De houten kop zette echter door.
Die onbuigzaamheid werkte ook tegen haar. "Ik kreeg al vroeg verscheidene sappige aanbiedingen om platen op te nemen’’, vertelt Luna. "Maar het valt niet mee om als tangozangeres serieus genomen te worden. Je bent er vooral om mooi te zijn en gewillig. Er wordt al snel van je verwacht dat je een contract privé beklinkt met een impresario, je weet wel wat ik bedoel. Daar heb ik nooit aan toegegeven. Ik had ook geen politieke vrienden die me aan een platencontract konden helpen. Ik was ook niet getrouwd met een politicus, producent of investeerder die de zaken voor me konden regelen. En dan kan het in Argentinië lang duren eer je aan de bak komt.’’
Vandaar dat Luna pas na meer dan een kwart eeuw zingen het wereldpodium betrad. In 2003 maakte ze - op haar zevenendertigste - haar internationale debuut met het sublieme album Tango Varón. De catalysator was Serge Glanzberg, de producent die eerder werkte met Keith Richards en Mick Jones van The Clash. Contact met platenmaatschappij World Connection zette een zoektocht naar geschikt materiaal in gang. En toen ging het eigenlijk vanzelf. Luna: "Het zat er al jaren in maar nu pas staan de puntjes op de i. Dit is het moment.’’
Onder kenners is Luna echter geen onbekende. Zij kennen haar uit het Argentijnse concertcircuit. Of ze zijn in het bezit van een vroege, lokale radio-opname die jaren geleden op vinyl verscheen en waar Luna zelf niet aan herinnerd wil worden ,,omdat hij zonder liefde is opgenomen’’. Zij bestempelen Luna unaniem tot ,,beste tanguera van haar generatie’’, een predikaat dat Luna zich onbeschaamd laat aanleunen. Ze noemt collega’s Mercedes Simone en Nelly Omar als invloeden en ook Ella Fitzgerald en Edith Piaff dienen als voorbeeld. Maar eigenlijk is ze ‘hors catégorie’. Sandra Luna is de stem van de tango in de eenentwintigste eeuw.
Mannenbenen als stiletto’s
Luna heet eigenlijk Montoya. Maar dat veranderde toen ze als zevenjarige optrad in een radioprogramma voor jonge tango-ontdekkingen. De programmamakers vonden Montoya teveel klinken naar zigeuners en dat paste volgens hen niet bij de tango. De jonge zangeres was zich toen nog niet zo bewust van haar zigeunerwortels en vond het idee van een podiumnaam wel spannend. Alleen welke? "Het was nacht en we keken naar buiten om inspiratie op te doen. Het eerste dat we zagen waren de sterren. Maar Sandra Estrella, dat werkt niet. Toen zagen we de maan, die vol aan de hemel hing. Luna werd het dus. En onder die naam treedt ik nou al 31 jaar op.’’
In Me Llama Luna (Ze Noemen Me Luna) vertelt de zangeres in veel poëtischer bewoordingen over haar naam. "Ze noemen me Luna en ik ben het verhaal / En ik ben het lied van de stad.’’ Het is een in metaforen gevangen verhaal dat de werkelijkheid voorziet van een haast mythologische glans, typisch voor tango. De werkelijkheid was veel harder. Luna’s eerste optredens vonden plaats in de bedompte tangocafé’s van haar geboortewijk. Op elfjarige leeftijd had ze een vaste gig in de bar El Boliche de Rotundo. Het duurde niet lang eer ze werd opgemerkt en andere aanbiedingen kreeg. Zo zong ze met het onvolprezen Sexteto Mayor, het orkest van Roberto Grela en Héctor Varela en zijn Mi Club. En de interesse beperkte zich niet tot de tangowereld. "Toen ik vijftien was werd ik gevraagd om op tour te gaan met Pappo. Dat was in de jaren zeventig dé rocker van Argentinië, in status gelijk aan iemand als B.B. King. En een paar jaar daarna wilde Los Redonditos de Ricotta me als zangeres. Dat was mijn ticket naar ongekende populariteit.’’
En toch zei Luna nee. "Sommige mensen kiezen voor populariteit en passen daar hun repertoire op aan. Ik doe het andersom. Ik heb gekozen voor een repertoire. Populariteit is niet mijn doel. Ik besef wel dat ik met die houding tegen de MTV-stroom inzwem. Maar ik heb het nooit geambieerd een Britney Spears te zijn. Ik ben een zangeres. En niet zomaar één maar eentje in de traditie van de tango canción.’’
Dat is een nogal opmerkelijk uitspraak uit een vrouwenmond. Want als tango canción iets is dan wel vrouwonvriendelijk. Vanaf haar introductie in de jaren twintig en dertig van de twintigste eeuw waren het de liederen van dieven, pooiers en straatslijpers, gevat in de rauwe taal van het getto. Vroege representanten als Angel Villoldo en Pascual Contursi schreven teksten over gekrenkte mannelijke eer en harteloze krengen. De bijbehorende sensuele dans, waarbij de mannenbenen als stiletto’s tussen vrouwendijen worden gepind, onderstreepte de hegemonie van de macho.
Misschien is het ook daar wel om dat Sandra Luna liever niet heeft dat er tijdens haar optredens wordt gedanst. Zij presenteert haar tangoliederen als luistermuziek, vergelijkbaar met Astor Piazzola, de meester van de Nuevo Tango die het genre moderniseerde en verhief tot kunst. Maar ondertussen laat ze de straat en alle mannelijkheid die eraan kleeft niet los. Sterker nog, ze benadrukt ze en overrompelt ze. In het titelnummer van Tango Varón bezingt ze de geboorte van de mannelijke tango: ,,Alles dat hier vandaan komt, lijkt / uitgevonden te zijn door de stad en de accordeon / met een zalig ritme / dat onderdanigheid leert / Dezelfde god die een man is en een vriend / was ontroerd toen het werd gecreëerd door mensen / en stak vanboven zijn hand uit en zo / werd de mannelijke tango geboren.’’
Maar door dit te zingen met een sterke, vrouwelijke stem ontkracht Luna het aan tango inherente machismo. Omdat ze zich verre houdt van spot of ironie blijft wel het hart van de muziek zuiver. ,,Ik ben noch machista noch feministe’’, stelt de zangeres zelf. "Ik ben niet zoals veel vrouwen die van hun man een halfgod maken. Maar mannen afkraken wil ik ook niet. Het gaat mij om het sentiment in de man-vrouw verhouding en dat naar voren brengen zonder dat het meteen gaat over bezit. En ja, dat is soms lastig in een omgeving die zo extreem macho is ingesteld als de tangowereld. Ik ben, denk ik, de enige vrouw die zolang al overleeft als tanguera. Het is die houten kop, hè.’’
Gevoel met gaten
Toch werd het ook Luna soms teveel. De opdringerige mannetjes met grijpgrage handjes en de corruptie in het studiosysteem dreven haar eind jaren tachtig tot wanhoop. Toen daar in 1990 nog het wanbeleid van president Carlos Menem bijkwam, die het land aan de rand van bankroet bracht, was voor Luna de maat vol. Ze emigreerde naar het land van haar ouders, Spanje.
"Dat land heeft toch wel een heel andere cultuur’’, zo merkte Luna al snel. "In Buenos Aires heb je tientallen, misschien wel honderden tangozangeressen, iedere wijk heeft een eigen tango-orkest. Maar Valencia telde drie tangueros en dat was het. Tango is totaal niet populair in Spanje. Daardoor belandde ik in een soort isolement. Misschien was dat ook wel goed. Het leerde me afstand te nemen en met andere ogen te kijken naar Argentinië. Toen pas realiseerde ik me ten volle dat Argentinië een land van immigranten is, een samenraapsel van verschillende culturen en invloeden. Het nationalisme, en het machismo dat daar een groot deel van uitmaakt, is direct terug te voeren op de noodzaak een band te vormen die de culturele verschillen overstijgt. Maar er blijft altijd de neiging bestaan om naar het noorden te kijken voor vergelijkingsmateriaal. Pas als een tangoplaat goed onthaald wordt in Europa of de VS dan kopen ook de Argentijnen hem.’’
Bij die instelling heeft ze zich neergelegd. Ze moest ook wel nadat ze na acht jaar als banneling besloot terug te keren naar haar vaderland. Haar reden voor remigratie was niet het lauwe Iberische tangoklimaat maar, vreemd genoeg, de taal. "Toen ik naar Spanje ging, dacht ik dat ik me prima zou redden. We hebben immers dezelfde taal. Maar hoe ik me vergiste! Taal is een sentimenteel idioom. Het is veel meer dan alleen maar woorden en grammatica. Gevoelens prikken direct door de taal heen. Als je het Spaans anders gebruikt, zoals het geval is bij de Spanjaarden, dan zitten er gaten in die gevoelens. En het sentiment, dat is de brandstof van de tango.’’
Luna leeft in de taal, voor haar een levend wezen. Daarom ook dat ze zich niet beperkt tot de liederen van tachtig, negentig jaar geleden. "Het tangorepertoire is heel groot. Maar er is een hele stapel klassiekers waar ik niks mee kan. Ik moet er iets bij voelen, ze moeten na bestudering bewijzen meer diepte te hebben. Als het me niet raakt dan kan ik het niet zingen. Als ik het niet kan voelen dan moet ik het acteren en dan is het nep. Voor sommige liedjes geldt het tegendeel. Die raken me juist zo sterk dat er een overdosis gevoel dreigt. Carritos Cartoneros bijvoorbeeld, dat gaat over daklozen die leven van handel in oud papier. Of Milonge Triste. Dat nummer gaat over verkrachting en is zo triest en zo poëtisch dat ik nog steeds moeite heb het te zingen. Het wordt me dan bijna teveel. Waar ik de kracht vandaan haal om dat iedere keer weer uit mijn keel te persen, weet ik niet. Misschien is het een goddelijke kracht.’’
Haar teksten laat Luna schrijven door bevriende dichters en liedschrijvers maar het is altijd een nauwe samenwerking. "Het zijn vaak mensen die ik al jaren ken, het zijn mijn vaders en opa’s. Ze kennen mijn gemoed en schrijven speciaal voor mij. En soms wordt ik verrast door iemand. Zoals gebeurde met Eladia Blazquez, mijn favoriete dichteres. Zij bood me Viejo Gringo aan, een lied dat uit de diepte van de ziel komt. Het gaat om een vader en zoon die elkaar innerlijk ontmoeten en denken aan wat ze samen hebben beleefd. Maar ook de kleinkinderen die vader nooit zal zien. Het springt heen en weer tussen zoveel sferen. Dat nummer is een fusie tussen verdriet en blijdschap. Het is van een droevigheid die iedereen herkent. En dat maakt het ook zo lekker.’’
Edo Dijksterhuis, Jazz, Oktober 2004-Netherlands
Het is een allerminst charmant gebaar. Maar wel gemeend. Sandra Luna (1966) schudt haar rood geverfde lokken over haar schouders en tikt met haar rechterknokkels boven haar zwart omlijnde ogen en fijn geëpileerde wenkbrauwen. "Een houten kop’’, constateert ze. En haar volle lippen krommen zich tot een innemende glimlach met een rij parelwitte tanden.
Die houten kop kwam haar goed van pas toen ze jong was. Haar ouders hadden zich als Spaanse immigranten gevestigd in de rauwe slagerswijk Mataderos van Buenos Aires. En daar hield je je als kind alleen overeind met een stevige dosis stug doorzettingsvermogen en een bijpassend incasseringsvermogen. Die kwaliteiten zette ze ook in toen ze op zesjarige leeftijd de tango ontdekte. Thuis werd vooral naar flamenco geluisterd, maar de jonge Luna pakte als vanzelf de flarden tango op die de woning binnenwaaiden uit radio’s en buurtcafé’s. Haar ouders vonden tango maar iets van de straat. Ze tolereerden het geneurie van hun oogappel als de gril van een kind. Maar toen het meisje al op de lagere school in haar hoofd had gezet dat ze tanguera wilde worden, schrokken ze wel even. De houten kop zette echter door.
Die onbuigzaamheid werkte ook tegen haar. "Ik kreeg al vroeg verscheidene sappige aanbiedingen om platen op te nemen’’, vertelt Luna. "Maar het valt niet mee om als tangozangeres serieus genomen te worden. Je bent er vooral om mooi te zijn en gewillig. Er wordt al snel van je verwacht dat je een contract privé beklinkt met een impresario, je weet wel wat ik bedoel. Daar heb ik nooit aan toegegeven. Ik had ook geen politieke vrienden die me aan een platencontract konden helpen. Ik was ook niet getrouwd met een politicus, producent of investeerder die de zaken voor me konden regelen. En dan kan het in Argentinië lang duren eer je aan de bak komt.’’
Vandaar dat Luna pas na meer dan een kwart eeuw zingen het wereldpodium betrad. In 2003 maakte ze - op haar zevenendertigste - haar internationale debuut met het sublieme album Tango Varón. De catalysator was Serge Glanzberg, de producent die eerder werkte met Keith Richards en Mick Jones van The Clash. Contact met platenmaatschappij World Connection zette een zoektocht naar geschikt materiaal in gang. En toen ging het eigenlijk vanzelf. Luna: "Het zat er al jaren in maar nu pas staan de puntjes op de i. Dit is het moment.’’
Onder kenners is Luna echter geen onbekende. Zij kennen haar uit het Argentijnse concertcircuit. Of ze zijn in het bezit van een vroege, lokale radio-opname die jaren geleden op vinyl verscheen en waar Luna zelf niet aan herinnerd wil worden ,,omdat hij zonder liefde is opgenomen’’. Zij bestempelen Luna unaniem tot ,,beste tanguera van haar generatie’’, een predikaat dat Luna zich onbeschaamd laat aanleunen. Ze noemt collega’s Mercedes Simone en Nelly Omar als invloeden en ook Ella Fitzgerald en Edith Piaff dienen als voorbeeld. Maar eigenlijk is ze ‘hors catégorie’. Sandra Luna is de stem van de tango in de eenentwintigste eeuw.
Mannenbenen als stiletto’s
Luna heet eigenlijk Montoya. Maar dat veranderde toen ze als zevenjarige optrad in een radioprogramma voor jonge tango-ontdekkingen. De programmamakers vonden Montoya teveel klinken naar zigeuners en dat paste volgens hen niet bij de tango. De jonge zangeres was zich toen nog niet zo bewust van haar zigeunerwortels en vond het idee van een podiumnaam wel spannend. Alleen welke? "Het was nacht en we keken naar buiten om inspiratie op te doen. Het eerste dat we zagen waren de sterren. Maar Sandra Estrella, dat werkt niet. Toen zagen we de maan, die vol aan de hemel hing. Luna werd het dus. En onder die naam treedt ik nou al 31 jaar op.’’
In Me Llama Luna (Ze Noemen Me Luna) vertelt de zangeres in veel poëtischer bewoordingen over haar naam. "Ze noemen me Luna en ik ben het verhaal / En ik ben het lied van de stad.’’ Het is een in metaforen gevangen verhaal dat de werkelijkheid voorziet van een haast mythologische glans, typisch voor tango. De werkelijkheid was veel harder. Luna’s eerste optredens vonden plaats in de bedompte tangocafé’s van haar geboortewijk. Op elfjarige leeftijd had ze een vaste gig in de bar El Boliche de Rotundo. Het duurde niet lang eer ze werd opgemerkt en andere aanbiedingen kreeg. Zo zong ze met het onvolprezen Sexteto Mayor, het orkest van Roberto Grela en Héctor Varela en zijn Mi Club. En de interesse beperkte zich niet tot de tangowereld. "Toen ik vijftien was werd ik gevraagd om op tour te gaan met Pappo. Dat was in de jaren zeventig dé rocker van Argentinië, in status gelijk aan iemand als B.B. King. En een paar jaar daarna wilde Los Redonditos de Ricotta me als zangeres. Dat was mijn ticket naar ongekende populariteit.’’
En toch zei Luna nee. "Sommige mensen kiezen voor populariteit en passen daar hun repertoire op aan. Ik doe het andersom. Ik heb gekozen voor een repertoire. Populariteit is niet mijn doel. Ik besef wel dat ik met die houding tegen de MTV-stroom inzwem. Maar ik heb het nooit geambieerd een Britney Spears te zijn. Ik ben een zangeres. En niet zomaar één maar eentje in de traditie van de tango canción.’’
Dat is een nogal opmerkelijk uitspraak uit een vrouwenmond. Want als tango canción iets is dan wel vrouwonvriendelijk. Vanaf haar introductie in de jaren twintig en dertig van de twintigste eeuw waren het de liederen van dieven, pooiers en straatslijpers, gevat in de rauwe taal van het getto. Vroege representanten als Angel Villoldo en Pascual Contursi schreven teksten over gekrenkte mannelijke eer en harteloze krengen. De bijbehorende sensuele dans, waarbij de mannenbenen als stiletto’s tussen vrouwendijen worden gepind, onderstreepte de hegemonie van de macho.
Misschien is het ook daar wel om dat Sandra Luna liever niet heeft dat er tijdens haar optredens wordt gedanst. Zij presenteert haar tangoliederen als luistermuziek, vergelijkbaar met Astor Piazzola, de meester van de Nuevo Tango die het genre moderniseerde en verhief tot kunst. Maar ondertussen laat ze de straat en alle mannelijkheid die eraan kleeft niet los. Sterker nog, ze benadrukt ze en overrompelt ze. In het titelnummer van Tango Varón bezingt ze de geboorte van de mannelijke tango: ,,Alles dat hier vandaan komt, lijkt / uitgevonden te zijn door de stad en de accordeon / met een zalig ritme / dat onderdanigheid leert / Dezelfde god die een man is en een vriend / was ontroerd toen het werd gecreëerd door mensen / en stak vanboven zijn hand uit en zo / werd de mannelijke tango geboren.’’
Maar door dit te zingen met een sterke, vrouwelijke stem ontkracht Luna het aan tango inherente machismo. Omdat ze zich verre houdt van spot of ironie blijft wel het hart van de muziek zuiver. ,,Ik ben noch machista noch feministe’’, stelt de zangeres zelf. "Ik ben niet zoals veel vrouwen die van hun man een halfgod maken. Maar mannen afkraken wil ik ook niet. Het gaat mij om het sentiment in de man-vrouw verhouding en dat naar voren brengen zonder dat het meteen gaat over bezit. En ja, dat is soms lastig in een omgeving die zo extreem macho is ingesteld als de tangowereld. Ik ben, denk ik, de enige vrouw die zolang al overleeft als tanguera. Het is die houten kop, hè.’’
Gevoel met gaten
Toch werd het ook Luna soms teveel. De opdringerige mannetjes met grijpgrage handjes en de corruptie in het studiosysteem dreven haar eind jaren tachtig tot wanhoop. Toen daar in 1990 nog het wanbeleid van president Carlos Menem bijkwam, die het land aan de rand van bankroet bracht, was voor Luna de maat vol. Ze emigreerde naar het land van haar ouders, Spanje.
"Dat land heeft toch wel een heel andere cultuur’’, zo merkte Luna al snel. "In Buenos Aires heb je tientallen, misschien wel honderden tangozangeressen, iedere wijk heeft een eigen tango-orkest. Maar Valencia telde drie tangueros en dat was het. Tango is totaal niet populair in Spanje. Daardoor belandde ik in een soort isolement. Misschien was dat ook wel goed. Het leerde me afstand te nemen en met andere ogen te kijken naar Argentinië. Toen pas realiseerde ik me ten volle dat Argentinië een land van immigranten is, een samenraapsel van verschillende culturen en invloeden. Het nationalisme, en het machismo dat daar een groot deel van uitmaakt, is direct terug te voeren op de noodzaak een band te vormen die de culturele verschillen overstijgt. Maar er blijft altijd de neiging bestaan om naar het noorden te kijken voor vergelijkingsmateriaal. Pas als een tangoplaat goed onthaald wordt in Europa of de VS dan kopen ook de Argentijnen hem.’’
Bij die instelling heeft ze zich neergelegd. Ze moest ook wel nadat ze na acht jaar als banneling besloot terug te keren naar haar vaderland. Haar reden voor remigratie was niet het lauwe Iberische tangoklimaat maar, vreemd genoeg, de taal. "Toen ik naar Spanje ging, dacht ik dat ik me prima zou redden. We hebben immers dezelfde taal. Maar hoe ik me vergiste! Taal is een sentimenteel idioom. Het is veel meer dan alleen maar woorden en grammatica. Gevoelens prikken direct door de taal heen. Als je het Spaans anders gebruikt, zoals het geval is bij de Spanjaarden, dan zitten er gaten in die gevoelens. En het sentiment, dat is de brandstof van de tango.’’
Luna leeft in de taal, voor haar een levend wezen. Daarom ook dat ze zich niet beperkt tot de liederen van tachtig, negentig jaar geleden. "Het tangorepertoire is heel groot. Maar er is een hele stapel klassiekers waar ik niks mee kan. Ik moet er iets bij voelen, ze moeten na bestudering bewijzen meer diepte te hebben. Als het me niet raakt dan kan ik het niet zingen. Als ik het niet kan voelen dan moet ik het acteren en dan is het nep. Voor sommige liedjes geldt het tegendeel. Die raken me juist zo sterk dat er een overdosis gevoel dreigt. Carritos Cartoneros bijvoorbeeld, dat gaat over daklozen die leven van handel in oud papier. Of Milonge Triste. Dat nummer gaat over verkrachting en is zo triest en zo poëtisch dat ik nog steeds moeite heb het te zingen. Het wordt me dan bijna teveel. Waar ik de kracht vandaan haal om dat iedere keer weer uit mijn keel te persen, weet ik niet. Misschien is het een goddelijke kracht.’’
Haar teksten laat Luna schrijven door bevriende dichters en liedschrijvers maar het is altijd een nauwe samenwerking. "Het zijn vaak mensen die ik al jaren ken, het zijn mijn vaders en opa’s. Ze kennen mijn gemoed en schrijven speciaal voor mij. En soms wordt ik verrast door iemand. Zoals gebeurde met Eladia Blazquez, mijn favoriete dichteres. Zij bood me Viejo Gringo aan, een lied dat uit de diepte van de ziel komt. Het gaat om een vader en zoon die elkaar innerlijk ontmoeten en denken aan wat ze samen hebben beleefd. Maar ook de kleinkinderen die vader nooit zal zien. Het springt heen en weer tussen zoveel sferen. Dat nummer is een fusie tussen verdriet en blijdschap. Het is van een droevigheid die iedereen herkent. En dat maakt het ook zo lekker.’’
Edo Dijksterhuis, Jazz, Oktober 2004-Netherlands
martes, 7 de septiembre de 2004
CD Report / Boston Globe
Sandra Luna
TANGO VARON
Times Square
Enough recent tango albums have become so digitized and remixed that it's easy to forget what the real deal sounds like. One could easily argue that Astor Piazzolla's classics shouldn't twitch and bleep like a robot gone haywire. On "Tango Varon'' singer Sandra Luna revives the traditional strain of the Argentine art form, more specifically the subgenre called "tango-cancion'' (literally "sung tango''). In Luna's able hands, tango isn't just for dancing; it's for beholding. The title track, which means "Male Tango,'' opens the album on a bold note, though it's a curious choice for the album's name. Granted, tango singers have long been associated with macho males cast from the Carlos Gardel mold, but one of the genre's greatest interpreters, the late Libertad Lamarque, was a female. That said, there's no confusing Lamarque's chirp with Luna's bellow. Her voice is a marvel of Broadway-bound bravado and just enough force to compete with the dramatic orchestrations. Luna's definition of a tango is contemporary enough to envelop the percussion-driven ``Me Llaman Luna,'' and we're all the luckier for it. "Que Nadie Sepa Mi Sufrir'' is an infectious jaunt through bandoneon solos, strumming guitars, and, best of all, Luna's vocals, which tiptoe around the notes as though she were dancing a complex tango.
JAMES REED, Boston Globe, July 16 2004 - USA
TANGO VARON
Times Square
Enough recent tango albums have become so digitized and remixed that it's easy to forget what the real deal sounds like. One could easily argue that Astor Piazzolla's classics shouldn't twitch and bleep like a robot gone haywire. On "Tango Varon'' singer Sandra Luna revives the traditional strain of the Argentine art form, more specifically the subgenre called "tango-cancion'' (literally "sung tango''). In Luna's able hands, tango isn't just for dancing; it's for beholding. The title track, which means "Male Tango,'' opens the album on a bold note, though it's a curious choice for the album's name. Granted, tango singers have long been associated with macho males cast from the Carlos Gardel mold, but one of the genre's greatest interpreters, the late Libertad Lamarque, was a female. That said, there's no confusing Lamarque's chirp with Luna's bellow. Her voice is a marvel of Broadway-bound bravado and just enough force to compete with the dramatic orchestrations. Luna's definition of a tango is contemporary enough to envelop the percussion-driven ``Me Llaman Luna,'' and we're all the luckier for it. "Que Nadie Sepa Mi Sufrir'' is an infectious jaunt through bandoneon solos, strumming guitars, and, best of all, Luna's vocals, which tiptoe around the notes as though she were dancing a complex tango.
JAMES REED, Boston Globe, July 16 2004 - USA
miércoles, 18 de agosto de 2004
Sandra Luna: “El tango abarca la vida entera”
Con su voz apasionada y a veces dolorida, Sandra Luna interpreta tangos clásicos de Anibal Troilo y Homero Manzi ademas de temas de los años cuarenta de Astor Piazzolla y Atilio Stampone. Con “Carritos Cartoneros” actualiza el género con una cancion sobre los pobres y marginales de Buenos Aires que salen a recoger cartones para ganarse unos pesos. ‘El tango abarca la vida entera’ afirma la cantante. De paso por Nueva York presentando su álbum debut internacional “Tango Varon” dialogamos con la cantante argentina Sandra Luna.
-Porque crees que la juventud se esta interesando más por el tango ?
Por que el tango vuelve a ser el que fue, el sentir,el pensar,la expresión de la gente y su pueblo. En una época de canciones vacías el tango seduce a las nuevas generaciones.
-Cuáles son las cualidades de Sandra Luna como artista ?
Creo que ser perseverante y creer con el corazón y el pensamiento todo lo que hago. Soy muy estudiosa, tengo mucha autocrítica, te podría decir que soy insoportablemente disciplinada.
-Que tiene más peso en el tango, su música o la letra ?
Eso es un cincuenta y un cincuenta.
Si tuviéramos una hermosa historia sin una música que valga la pena sería como querer confeccionar un traje teniendo tela pero sin hilo ni agujas.
-Tu maestro fue uno de los pilares del tango. Algún recuerdo del “Polaco” Goyeneche ?
Muchos, pero el más querido es el de las horas que ocupaba para explicarme que los puntos y las comas en cada canción estaban para lo más importante, para la expresión. Me decía, a vos te voy a sacar echa y derecha.
-Para los más jovenes el tango es sinónimo de tristeza, que significa el tango para Sandra Luna ?
El tango es la vida entera. La realidad puede ser linda como una tarde de sol o triste como los personajes reales de la canción “Carritos Cartoneros”.
-Porque elegiste esa canción para tu disco “Tango Varón” ?
Porque los indigentes son parte de nuestro mundo,de la vida. Tambien son nuestra responsabilidad y quería homena-jearlos contando lo que pienso y lo que siento. La letra es de Carlos Ceretti y la música de un gran bandoneonista argentino como Carlos Buono.
-Por último, el tango sigue siendo una cosa de machos ?
Te pregunto ¿la vida es cosa de machos?
El tango es la vida misma. Así que imagínate la respuesta.
Cristian Farinola, De Norte al Sur, August 2004
-Porque crees que la juventud se esta interesando más por el tango ?
Por que el tango vuelve a ser el que fue, el sentir,el pensar,la expresión de la gente y su pueblo. En una época de canciones vacías el tango seduce a las nuevas generaciones.
-Cuáles son las cualidades de Sandra Luna como artista ?
Creo que ser perseverante y creer con el corazón y el pensamiento todo lo que hago. Soy muy estudiosa, tengo mucha autocrítica, te podría decir que soy insoportablemente disciplinada.
-Que tiene más peso en el tango, su música o la letra ?
Eso es un cincuenta y un cincuenta.
Si tuviéramos una hermosa historia sin una música que valga la pena sería como querer confeccionar un traje teniendo tela pero sin hilo ni agujas.
-Tu maestro fue uno de los pilares del tango. Algún recuerdo del “Polaco” Goyeneche ?
Muchos, pero el más querido es el de las horas que ocupaba para explicarme que los puntos y las comas en cada canción estaban para lo más importante, para la expresión. Me decía, a vos te voy a sacar echa y derecha.
-Para los más jovenes el tango es sinónimo de tristeza, que significa el tango para Sandra Luna ?
El tango es la vida entera. La realidad puede ser linda como una tarde de sol o triste como los personajes reales de la canción “Carritos Cartoneros”.
-Porque elegiste esa canción para tu disco “Tango Varón” ?
Porque los indigentes son parte de nuestro mundo,de la vida. Tambien son nuestra responsabilidad y quería homena-jearlos contando lo que pienso y lo que siento. La letra es de Carlos Ceretti y la música de un gran bandoneonista argentino como Carlos Buono.
-Por último, el tango sigue siendo una cosa de machos ?
Te pregunto ¿la vida es cosa de machos?
El tango es la vida misma. Así que imagínate la respuesta.
Cristian Farinola, De Norte al Sur, August 2004
lunes, 2 de agosto de 2004
No es el tango de los abuelos
Sandra Luna define lo que hace como ‘música urbana’, aunque su disco se llame ‘Tango varón’Nacida como una Montoya, pero conocida —y reconocida— por un nombre artístico que le fue impuesto a los 7 años de edad, cuando los encargados de la radioemisora radial donde se presentó por primera vez consideraron que su apellido real sonaba muy gitano, Sandra Luna viene cantando ante el público desde hace tres décadas, aunque la mezquindad de la industria discográfica la obligara a desarrollar su carrera sin editar producción alguna hasta el año 2000.
“Tuve ofertas de varias compañías, pero las condiciones que me daban eran tan malas que preferí desligarme de ellas durante mucho tiempo”, dijo la excelente vocalista porteña a La Opinión hace unos días, luego de ofrecer un concierto en el club Echo de Los Angeles, donde se presentó acompañada por un trío tradicional de piano, bandoneón y violonchelo, haciendo gala de una voz impresionante en el registro y desbordante en la pasión. “El disco editado hace cuatro años sólo tuvo difusión en mi país; en cambio, el nuevo —que se llama Tango Varón— ha contado al fin con una distribución internacional gracias a World Connection, una empresa holandesa que me hizo una oferta interesante y logró que firmara un contrato por primera vez en toda mi trayectoria. Lo positivo es que esta compañía vio en mí a la cantante, no a un rubro musical determinado; es que no es bueno encasillarse”. De todos modos, Luna es muy consciente de que el título mismo de su nuevo trabajo indica su pertenencia a un género muy específico, aunque algunas de las composiciones incluidas no respondan siempre a los moldes tradicionales.
“Lo que hago esencialmente es música urbana”, sigue la artista. “El tango de Carlos Gardel tenía un ritmo diferente, pero hay que tomar en cuenta que la música popular argentina tiene muchas variaciones. Lo que sí es cierto es que, a diferencia de otras cantantes, hago tango de verdad. El gobierno militar [de los 70 y principios de los 80] censuró las letras que eran reales y reflejaban el dolor de la gente; después de eso, sólo se podían escuchar las canciones de amor o de desamor, y el tango no es sólo eso, porque nació como una herramienta de protesta social”. “Cuando no tenía ni siquiera una forma rítmica definida, ya se quejaba de los gobernantes, pero la globalización hizo que entraran otras músicas al mercado, y es sabido que a través de la historia los gobiernos argentinos se han dejado comprar”.
En lo que respecta al título de la placa, Sandra Luna —que por cierto luce encantadoramente femenina— asegura que, a pesar de sentirse convencida de su identidad sexual y de mostrarla claramente en sus apasionadas interpretaciones, cataloga su tango de “varón” porque “para hacer este género como se debe, necesitás tener ovarios, como se los llama en la mujer. Normalmente se asocia la fuerza al hombre y la parte débil a la mujer, pero nosotras sabemos que eso es un absurdo total, que las mujeres somos varón y mujer todo el tiempo. Hay muchos hombres que no son tan hombres y no porque sean gay; me refiero a la parte interna, a la de ser cobardes o no poner lo que hay que poner”.
“En mi repertorio hay tangos compuestos tanto por hombres como por mujeres porque no es cuestión de separar, sino de cómo decir las cosas, de cómo afrontar la vida, de cómo disponer de ella y de la música”. Luna no rechaza la tradición —de hecho, su disco incluye algunas composiciones de autores clásicos, entre los que se encuentran Astor Piazzolla y Enrique Santos Discépolo—, pero quiere darle amplia cabida a las plumas nuevas, por lo que la mayor parte de su repertorio está conformado por piezas recientes.
“Hay ortodoxos que no aceptan lo nuevo, que creen que todo se quedó en el pasado; pero el tango es del pueblo y tiene que crecer con él, cambiando, modificándose y contando todo lo que sucede alrededor”, enfatiza, sin que la contundencia de sus declaraciones la obligue a alzar la voz.
“Amo a los abuelos, pero dejo vivir a los nietos, y es que en la vida hay todo tipo de encuentros, no sólo amorosos; por ejemplo, tengo una canción llamada Carritos cartoneros que habla de los nuevos habitantes de Buenos Aires, esos indigentes que viven en las calles, que nunca estuvieron antes en mi país y que aparecieron en la última década como consecuencia de una crisis que de pronto hizo que nos diéramos cuenta de que no éramos tan parte del Primer Mundo como nos habían contado”.
El tango surgió en Argentina mediante una fusión de estilos realizada por los inmigrantes europeos —básicamente italianos—, y como buena exponente del género, Luna forma parte de dicha cultura.
“Me crié en uno de esos barrios de inmigrantes y, aunque mi familia no era de tangueros, siempre estuve expuesta a esta música”, recuerda la artista, para pasar luego a explicar las razones que la han convertido en una intérprete tan notable.
“Desde pequeña estuve metida en esto, porque siempre supe que iba a ser cantante, y nunca se me ocurrió hacer otra cosa. Estudié en el conservatorio y llevé clases de canto, pero aunque tengo bastante técnica, ésta no debe superar nunca al sentimiento. Las dos cosas deben estar niveladas”.
Aunque sus palabras delatan el compromiso que siente con su arte y su sociedad, ella no es compositora, lo que según sus declaraciones se debe a que “no sé cómo reducir todo lo que tengo en la cabeza en sólo tres minutos, pero siempre estoy en comunicación con los compositores que trabajan conmigo para darles ideas o conceptos. Soy intérprete y, como dicen mis compañeros, la que hace parir los temas. El tango es como un gran álbum de fotos donde no puedes prescindir de nada, porque todo, hasta los seres que no conoces, formaron parte de la vida de quienes amaste”.
Sergio Burstein, Especial para Espectáculos, 31 de julio de 2004
lunes, 26 de julio de 2004
CLARIN, 24 DE JULIO DE 2004
Tango
SANDRA LUNA
La mujer que sabe cantarle al varón
Considerada una de las mejores voces femeninas del género, acaba de editar su álbum "Tango Varón”.
Sandra Luna ha cumplido un periplo tanguero: criada cerquita de Mataderos, en Villa Insuperable, derivó con el mágico pasaporte de su voz a las primeras capitales del mundo. En su andar, nada le fue ajeno: Madrid, París, Londres, Nueva York. Nació en 1966 y ya a los seis años cantaba en la desaparecida Radio Argentina Antes de los 15, con Héctor Varela, con Roberto Grela y también compartió escenario can el Sexteto Mayor en la legendaria Casa de Carlos Cardel.
Ya adolescente, es contratada por el maestro Mariano Mores, con cuya formación permanece durante varios años. Es entonces donde conoce mundo y permite ser también conocida. Luego independizada, Sandra luna se presenta en las máximas carteleras tangueras de Buenos Aires: El Viejo Almacén, Caño 14, Michelángelo, algunos de los nombres de un gran momento de la canción.
Sandra Luna decidió recorrer el mundo, España fue su refugio y su seguridad. Aquí editó varios trabajos grabados, todos de muy bien nivel de calidad, auxiliada por músicos de la categoría de Osvaldo Berlinghieri, Atilio Stampone y José Libertella, entre otros.
Para muchos, Luna está entre las tres mejores voces femeninas de los últimos veinte años. A su espléndido registro, ha añadido cierta caloratura que sólo dan los años, además de gran expresividad.
Ahora está enfrentando un nuevo reto: su debut internacional con un álbum editado en los Estados Unidos. que será presentado este mes. Para ello, viajó hacia allí la pasada semana. Se trata del álbum titulado Tango Varón, un homenaje femenino a la génesis de una música callejera y masculina. Allí Sandra interpreta algunos tangos bien clásicos, como Che bandoneón. Lejana tierra mía, Milonga triste o Soledad, al tiempo que incorpora obras con rasgos de actualidad, como Carritos cartoneros. En un recodo del tiempo o Me llaman Luna. El resultado obtenido es sencillamente óptimo.
Hay en su intencion cantable algo heredado de otras lejanas voces, como las de Mercedes Símone y Nelly Omar, pero le ha puesto singular impronta, adecuándo-la a los tiempos y frecuencias de su arte.
Jorge Göttling, Clarin, 24 de Julio de 2004, Argentina
SANDRA LUNA
La mujer que sabe cantarle al varón
Considerada una de las mejores voces femeninas del género, acaba de editar su álbum "Tango Varón”.
Sandra Luna ha cumplido un periplo tanguero: criada cerquita de Mataderos, en Villa Insuperable, derivó con el mágico pasaporte de su voz a las primeras capitales del mundo. En su andar, nada le fue ajeno: Madrid, París, Londres, Nueva York. Nació en 1966 y ya a los seis años cantaba en la desaparecida Radio Argentina Antes de los 15, con Héctor Varela, con Roberto Grela y también compartió escenario can el Sexteto Mayor en la legendaria Casa de Carlos Cardel.
Ya adolescente, es contratada por el maestro Mariano Mores, con cuya formación permanece durante varios años. Es entonces donde conoce mundo y permite ser también conocida. Luego independizada, Sandra luna se presenta en las máximas carteleras tangueras de Buenos Aires: El Viejo Almacén, Caño 14, Michelángelo, algunos de los nombres de un gran momento de la canción.
Sandra Luna decidió recorrer el mundo, España fue su refugio y su seguridad. Aquí editó varios trabajos grabados, todos de muy bien nivel de calidad, auxiliada por músicos de la categoría de Osvaldo Berlinghieri, Atilio Stampone y José Libertella, entre otros.
Para muchos, Luna está entre las tres mejores voces femeninas de los últimos veinte años. A su espléndido registro, ha añadido cierta caloratura que sólo dan los años, además de gran expresividad.
Ahora está enfrentando un nuevo reto: su debut internacional con un álbum editado en los Estados Unidos. que será presentado este mes. Para ello, viajó hacia allí la pasada semana. Se trata del álbum titulado Tango Varón, un homenaje femenino a la génesis de una música callejera y masculina. Allí Sandra interpreta algunos tangos bien clásicos, como Che bandoneón. Lejana tierra mía, Milonga triste o Soledad, al tiempo que incorpora obras con rasgos de actualidad, como Carritos cartoneros. En un recodo del tiempo o Me llaman Luna. El resultado obtenido es sencillamente óptimo.
Hay en su intencion cantable algo heredado de otras lejanas voces, como las de Mercedes Símone y Nelly Omar, pero le ha puesto singular impronta, adecuándo-la a los tiempos y frecuencias de su arte.
Jorge Göttling, Clarin, 24 de Julio de 2004, Argentina
martes, 10 de febrero de 2004
Behind the CD
SANDRA LUNA and "TANGO VARON"
By Saskia Bender
--------------------------------------------------------------------------------
"Tango Varon is a solid and quietly impressive debut" - FolkRoots jan/feb 2004
Producer Gustavo Pazos, born in Uruguay and living in the Netherlands since 20 years, talks about the production of this cd:
A couple of years ago I travelled to Buenos Aires for a project, a Tango-series I was programming for concert-halls in the Netherlands. I was trying to find a good Tango-singer, a woman, and that was not easy. In the present-day Argentina there are a few excellent lady singers, but they are already wellknown and therefore hard to contract. I was getting more and more frustrated, and eventually were even thinking about giving up. So far I had only invited a few Tango-ensembles, but these groups consisted of only men. Tango is still dominated by men, so my task was already a difficult one. Furthermore, my demands were considerable: I was looking for a high artistic level and - even more important - genuine expression. In music, to be real is most important, and something that cannot be learned in a conservatory. A musician has to be able to express the raw essence of life, and to evoke these emotions in the audience.
Unfortunately I had to return to the Netherlands empty-handed. However a close friend of mine, bass-player Horacio Cabarcos, tried to help me and mentioned Sandra Luna. After lenghty discussions he convinced me to invite her for a concert in Holland.
That concert was a revellation. Not only did she have a flawless technique, but she also had an enourmous strength and emotion. The required energy and melancholy that we expect in Tango-music were both present.
Sandra Luna achieved this level through 25 years of experience - despite her young age (she is 37). She started singing as a young girl and was performing in the adult world of Tango since her 7th birthday. She is well-respected in the music scene of Buenos Aires.
After the concert I felt a little unsatisfied; I thought that it was a pity that this was only a one-time event. I was listening to the recording we made of Sandra's performance, and felt that more people should have the oportunity to enjoy this wonderful music. Luckily I met the people of World Connection, in Essen during the Womex, and I played the tape for them. They were very enthousiastic, and a few months later I was in Buenos Aires to record Sandra Luna's first international cd.
The sessions were very intense, every song was recorded in one take. Some moments were unique, e.g. during the recording of 'Ché Bandoneon' (solo bandoneon and voice) with Julio Pane. After a short review of the piece, without any rehearsal or written arrangement, the couple recorded the song like they were the only two people on the planet, like this song was the centre of the universe. The connection they made was so strong that both felt 'empty' after the recording and I decided to send everyone home.
After the sessions in Buenos Aires, I felt that we needed to do some extra work on a few contributions of the musicians. Some imbalances were caused by the strength of Sandra Luna's presence during the recordings - it is very difficult to protect your own musical output when working with a powerful energy of this kind. A musician has to go beyond the limits of his or her technical abilities and let emotion take over; not every artist has this flexibility.
So we made some additional recordings in Paris and finished the cd. "Tango Varon" turned out to be a production with a lot of variety, where all the different sounds merge with the voice - as was my intention when we started. Whether Sandra was accompanied by guitar, bandoneon, drums or a triangle, her voice expresses the real soul of modern day Tango. Sandra Luna adds: "there are classic compositions from Carlos Gardel and new work by Eladia Blazquez. It is like going through a photo-album, starting with the old pictures, ending with the recent ones, and somewhere in between is the story of your life. "
http://www.ebu.ch/departments/radio/eurosonic/world/newsletter/news_letter.php
By Saskia Bender
--------------------------------------------------------------------------------
"Tango Varon is a solid and quietly impressive debut" - FolkRoots jan/feb 2004
Producer Gustavo Pazos, born in Uruguay and living in the Netherlands since 20 years, talks about the production of this cd:
A couple of years ago I travelled to Buenos Aires for a project, a Tango-series I was programming for concert-halls in the Netherlands. I was trying to find a good Tango-singer, a woman, and that was not easy. In the present-day Argentina there are a few excellent lady singers, but they are already wellknown and therefore hard to contract. I was getting more and more frustrated, and eventually were even thinking about giving up. So far I had only invited a few Tango-ensembles, but these groups consisted of only men. Tango is still dominated by men, so my task was already a difficult one. Furthermore, my demands were considerable: I was looking for a high artistic level and - even more important - genuine expression. In music, to be real is most important, and something that cannot be learned in a conservatory. A musician has to be able to express the raw essence of life, and to evoke these emotions in the audience.
Unfortunately I had to return to the Netherlands empty-handed. However a close friend of mine, bass-player Horacio Cabarcos, tried to help me and mentioned Sandra Luna. After lenghty discussions he convinced me to invite her for a concert in Holland.
That concert was a revellation. Not only did she have a flawless technique, but she also had an enourmous strength and emotion. The required energy and melancholy that we expect in Tango-music were both present.
Sandra Luna achieved this level through 25 years of experience - despite her young age (she is 37). She started singing as a young girl and was performing in the adult world of Tango since her 7th birthday. She is well-respected in the music scene of Buenos Aires.
After the concert I felt a little unsatisfied; I thought that it was a pity that this was only a one-time event. I was listening to the recording we made of Sandra's performance, and felt that more people should have the oportunity to enjoy this wonderful music. Luckily I met the people of World Connection, in Essen during the Womex, and I played the tape for them. They were very enthousiastic, and a few months later I was in Buenos Aires to record Sandra Luna's first international cd.
The sessions were very intense, every song was recorded in one take. Some moments were unique, e.g. during the recording of 'Ché Bandoneon' (solo bandoneon and voice) with Julio Pane. After a short review of the piece, without any rehearsal or written arrangement, the couple recorded the song like they were the only two people on the planet, like this song was the centre of the universe. The connection they made was so strong that both felt 'empty' after the recording and I decided to send everyone home.
After the sessions in Buenos Aires, I felt that we needed to do some extra work on a few contributions of the musicians. Some imbalances were caused by the strength of Sandra Luna's presence during the recordings - it is very difficult to protect your own musical output when working with a powerful energy of this kind. A musician has to go beyond the limits of his or her technical abilities and let emotion take over; not every artist has this flexibility.
So we made some additional recordings in Paris and finished the cd. "Tango Varon" turned out to be a production with a lot of variety, where all the different sounds merge with the voice - as was my intention when we started. Whether Sandra was accompanied by guitar, bandoneon, drums or a triangle, her voice expresses the real soul of modern day Tango. Sandra Luna adds: "there are classic compositions from Carlos Gardel and new work by Eladia Blazquez. It is like going through a photo-album, starting with the old pictures, ending with the recent ones, and somewhere in between is the story of your life. "
http://www.ebu.ch/departments/radio/eurosonic/world/newsletter/news_letter.php
Suscribirse a:
Entradas (Atom)